Ben je LGBTI+ ? Dat betekent niet dat je geen kinderen kan hebben. Er zijn veel manieren om ouder van een kind te worden.
- Sommige transgender mannen kiezen om zelf zwanger te worden.
- Sommige homo mannen zoeken een draagouder.
- Sommige alleenstaande vrouwen kiezen voor een zwangerschap en opvoeding samen met een holebi koppel. We zeggen dan ‘co-wensouders’, het zijn namelijk geen partners. Je hoeft geen seksuele of romantische relatie te hebben.
- Andere LGBTI+ personen kiezen voor adoptie.
Extra uitdagingen
Er zijn vaker medische procedures
Kiezen LGBTI+ wensouders voor een kind? Dan krijgen ze extra uitdagingen. Er komen vaak artsen, voorwaarden en selecties bij.
Natuurlijk zijn LGBTI+ personen niet alleen. Cisgender, hetero koppels hebben soms ook problemen, bijvoorbeeld met de vruchtbaarheid, gezondheid of erfelijke ziektes.
Uitdagingen voor transgender mensen met een kinderwens
Bij transgender mensen heeft een kinderwens invloed op de timing van hun transitie. Kiezen transgender mensen voor een transitie met medische behandelingen? Dan verliezen ze hierdoor vaak hun vruchtbaarheid.
Dat betekent niet dat transgender mensen geen ouders kunnen zijn of worden.
Zoek je meer info? Je leest meer over de medische mogelijkheden voor een transgender persoon met een kinderwens op de website van het Transgender Infopunt.
Wettelijke bescherming
Afhankelijk van hoe jij jouw kinderwens vervult, zijn er mogelijks gaten in de wet:
- Draagouderschap is momenteel niet geregeld door de wet. In 2025 besliste de federale regering dat er een wet zal komen. Maar het is nog niet duidelijk wanneer juist. Lees daar meer over op de website van çavaria.
- Een kind kan maar twee wettelijke ouders hebben in België. Dat is soms moeilijk voor polyamoreuze mensen of mensen die het ouderschap met meer dan twee willen delen.
Wat past bij jou?
Wat vind jij belangrijk? Stel jezelf een aantal vragen:
- Is een genetische band belangrijk? Moet die band er zijn tussen mij en mijn kind? Tussen mijn partner of co-wensouder en ons kind?
- Kan ik zwanger worden en wil ik dat? Heb ik een partner of co-wensouder die dat wil? Willen we zelf bevallen van ons kind?
- Wil ik de zwangerschap van dichtbij meemaken?
- Heb ik meer dan één co-wensouder? Is het belangrijk dat ik de wettelijke ouder van mijn kind ben?
- Is het belangrijk dat ik zeker ben van mijn rechten als ouder of wensouder, ook tijdens de zwangerschap?
- Wil ik mijn kind vanaf de eerste dag verzorgen en opvoeden?
Welke opties bestaan er?
Zelf zwanger worden
Iedereen met een vruchtbare baarmoeder kan kiezen om een kind te dragen. Niet alleen cisgender vrouwen kunnen bevallen. Ook een transgender man, non-binaire persoon of intersekse persoon kan dat.
Volgt of volgde een transgender man, intersekse of non-binaire persoon therapie met testosteron? Dan moet die de zwangerschap medisch voorbereiden. De endocrinoloog of hormonenspecialist en een vruchtbaarheidsarts geven dan advies.
Net zoals cisgender vrouwen, kunnen ook andere personen met een baarmoeder problemen hebben om zwanger te geraken. Bijvoorbeeld door eicellen van lage kwaliteit. Dan kunnen ze terecht in een fertiliteitscentrum. Daar leggen artsen alle opties uit.
Let op: elk ziekenhuis is vrij om iemand te behandelen of te weigeren.
-
Een van de wensouders heeft een vruchtbare baarmoeder én een andere wensouder heeft sperma.
Dan is een spontane zwangerschap mogelijk zonder extra medische begeleiding. Medisch is er dan geen verschil met een cisgender, hetero koppels.
Bijvoorbeeld: Een vruchtbare transgender man en een vruchtbare transgender vrouw kunnen een kind verwekken zonder medische hulp.
Een van de wensouders heeft een vruchtbare baarmoeder én een andere wensouder had in het verleden sperma.
Dat is lastiger. Soms kiezen transgender mensen voor medische ingrepen. Die hebben invloed op hun vruchtbaarheid.
Bijvoorbeeld: Een transgender vrouw of non-binaire persoon had misschien vroeger sperma, maar nu niet meer.
Sommige transgender mensen laten sperma invriezen voor die medische ingrepen. Zo kunnen ze nog een kind krijgen met een genetische band. Dat kan bij een fertiliteitscentrum. Dat is een centrum dat zwangerschappen medisch begeleidt.
Let op: elk ziekenhuis is vrij om iemand te behandelen of te weigeren.
-
Is er geen sperma bij één van de wensouders? Dan kan je donorsperma gebruiken.
Bijvoorbeeld: Bij cisgender vrouw-vrouwkoppels waarvan een vrouw zwanger wil worden. Zij kiezen vaak voor donorsperma.
In België kan je kiezen tussen een bekende donor of een onbekende. Een zwangerschap door donorsperma wordt meestal medisch begeleid, maar dat moet niet.
Je kent je donor
Kies je voor een donor die je al kent? Dat moet het ethisch comité van het ziekenhuis eerst goedkeuren.
Een gekende donor kan bijvoorbeeld een broer zijn van de co-wensouder. Vind je een genetische familieband belangrijk? Vind je het belangrijk dat het kind op de ouders lijkt? Dan is sperma van een broer van de co-wensouder interessant. Gebruik je van de ene co-ouder een eicel en gebruik je een zaadcel van de broer van de andere co-ouder? Dan heeft het kind een genetische band met de twee families.
Je kent je donor niet, maar die is ook niet anoniem
Kan je geen bekende vragen als donor? Je kan ook kiezen voor een donor die je niet kent, maar die niet anoniem is. Je weet wie het is, maar je kent hem die niet.
- One Wish is een organisatie in Nederland en België. Ze leggen contact tussen wensouders en niet-anonieme donoren.
- Op de website donorfamilies.be vind je organisaties, getuigenissen, links …
- Organisaties in andere landen vind je via de website donorkinderen.com.
Je kent de donor niet, en die is anoniem
Gebruik je sperma uit een spermabank? Dan is dat in België anoniem. Je weet dus niet wie de donor is.
De laatste jaren stellen we meer vragen bij volledig anonieme donoren. Kinderen van anonieme donoren hebben weinig informatie over hun afstamming. Dat kan een impact hebben op hun welzijn.
- Zijn donorkinderen op zoek naar een deel van hun afkomst? Willen donoren hun anonimiteit opgeven? Dan kunnen ze zich inschrijven in de Fiom KID-DNA Databank. Hun DNA-profielen kunnen dan misschien gekoppeld worden.
-
Het Afstammingscentrum werkt samen met de DNA-databank van het Centrum menselijke erfelijkheid. Donorkinderen en anonieme donoren kunnen elkaar daar terugvinden, als ze dat allebei willen.
Het Afstemmingscentrum en de DNA-databank veranderen niets aan anoniem doneren. Dat blijft nog steeds mogelijk.
Op de website van De Maakbare Mens kan je meer lezen over anonieme donatie. Je leest de argumenten van de voorstanders en de tegenstanders.
Bekijk daarvoor de pagina's
Draagouderschap
-
Hebben de wensouders geen baarmoeder? Zijn ze niet vruchtbaar? Of willen ze zelf niet zwanger zijn? Dan is een zwangerschap niet mogelijk. Ze kunnen wel een draagouder zoeken. Dat is iemand die voor de wensouders zwanger wordt en bevalt van hun kind.
-
Een draagouder is zwanger en bevalt van het kind. De draagouder hoeft geen genetische band met het kind te hebben.
Bijvoorbeeld: Een draagouder is zwanger van een kind dat verwekt is met een eicel en zaad van de wensouders.
Soms is er wel een genetische band.
Bijvoorbeeld: Een draagouder draagt een kind dat verwekt is met een eicel van zichzelf en zaad van een wensouder of donor.
Familieleden van LGBTI+ mensen kunnen aanbieden om eicel- of spermadonor te zijn. Ze kunnen ook aanbieden om draagouder te zijn.
Bijvoorbeeld: Een zus van een homo of transgender man is draagmoeder voor haar broer en zijn man. Dan draagt ze een kind dat is verwekt met een eicel van zichzelf en zaad van de partner van haar broer. Zo heeft het kind een genetische link met de twee families. En de wensouders maken de zwangerschap van nabij mee.
-
Werken met een draagouder heeft risico’s. Het is niet verboden, maar er zijn in België momenteel nog geen wetten voor. De wensouders zijn niet beschermd door de wet. De wensouder is tijdens en na de zwangerschap niet vanzelf de wettelijke ouder van het kind.
Commercieel draagouderschap is in België wel verboden. De draagouder mag er geen geld mee verdienen.
Soms kiezen partners om samen met een draagouder hun kind op te voeden. Nemen meer dan twee mensen de ouderrol op, bijvoorbeeld de draagouder en twee of meer partners? Dan zijn twee van hen de wettelijke ouders van het kind, de anderen niet. Want in België kan een kind wettelijk maar twee ouders hebben.
- Wil je meer info over de wettelijke kant?
- Info over de fertiliteitscentra en wat zij denken over draagouderschap?
- Zoek je info om contact te maken met anderen rond draagouderschap?
Adoptie
LGBTI+ mensen kunnen een kind krijgen door adoptie. Sinds 2006 kunnen in België partners van hetzelfde geslacht een kind adopteren. In theorie kunnen alle koppels adopteren, zowel een binnenlands als een buitenlands kind. Maar buitenlandse adoptie is moeilijk voor koppels van hetzelfde geslacht en voor alleenstaanden. LGBTI+ mensen adopteren meestal een binnenlands kind.
Meer info
- Lumi - Wat moet je als LGBTI+ persoon weten over adoptie?
- Transgender Infopunt: informatie over vruchtbaarheid bij transgender personen
- De Maakbare Mens - Trans of genderdiverse personen
- De Maakbare Mens - Holebikoppels
Steun vinden en omgaan met stress
Een kinderwens vervullen brengt soms stress en zorgen. Partners vinden misschien begrip en steun bij elkaar, of geven elkaar net meer stress. Vind je geen rust? Vind je onvoldoende steun in je omgeving? Je kan die ook hier vinden:
-
Verdwaalde Ooievaar
Verdwaalde Ooievaar is een vereniging voor wensouders en professionelen rond onvervulde kinderwens.
Ze werken niet rond LGBTI+ in het bijzonder. Je kan er wel informatie en steun vinden via hun forum of activiteiten.
-
LGBTI+ inclusieve psychologen en coaches
Op onze lijst vind je therapeuten en erkende psychologen die ervaring hebben met LGBTI+ personen.
- Je kan filteren op regio en taal.
- Wil je iemand die werkt rond kinderwens? Zoek dan naar het trefwoord ‘kinderwens / onvruchtbaarheid’ bij de naam.
-
Transgender-inclusieve psychologen
-
Psychologen met een expertise in vruchtbaarheid
Op www.vind-een-psycholoog.be kan je filteren op ‘vruchtbaarheidsproblemen’.
- Het zijn niet altijd psychologen met LGBTI+ ervaring.
- Deze website controleert niet de kwaliteit van de psychologen.
-
Klinische psychologen
Een psycholoog vind je ook via het register van de Vlaamse Vereniging van Klinisch Psychologen.
- Zij hebben geen trefwoord rond vruchtbaarheid.
- Ze zetten alleen psychologen op de lijst na een controle van hun kwaliteit.
-
Verhalen van anderen lezen
Op de website van De Maakbare Mens lees je verhalen over kinderwens en ouderschap. Je vindt daar ook getuigenissen van LGBT+ personen.
Çavaria maakte samen met De Maakbare Mens een podcastaflevering over non-binair ouderschap.
Laatst bijgewerkt op: 04 juli 2025